De nieuwe bevoegdheden van de Lijncontrole op het openbaar vervoer in Vlaanderen gaan een stap te ver. Door alle toezichthoudende diensten verliest de burger het overzicht.

Bovendien dreigen op deze manier de burgerrechten en vrijheden in het gedrang te komen. Burgers zijn niet in staat om na te gaan in hoeverre de regels van dit spel worden nageleefd. Voor de publieke en private politie werden controlerende instanties in het leven geroepen die deze taak gedeeltelijk overnemen: Comité P en de Directie Private Veiligheid van het Ministerie van Binnenlandse Zaken.

Hoewel we er vanuit gaan dat iedere burger zelf in de mogelijkheid zou moeten zijn om een incorrecte toepassing te detecteren, is het een geruststelling dat er bijkomend controle wordt gevoerd om diegenen te beschermen die het overzicht verloren. Voor het divers geheel van andere diensten is dit echter lang niet zo duidelijk.

Controle is daar een heikel punt. Ook de accountability lijkt problematisch. Het afleggen van verantwoording is gezien de impact van hun handelingen op de burgerlijke persoon en het leven nochtans niet onbelangrijk.

In laatste instantie willen we stilstaan bij de maatregelen die op ‘sociaal’ vlak werden genomen. Wat het doel is van deze lijnspotters, straathoekwerkers en premetrotoezichters en hoe men dit wil bewerkstelligen, wordt opnieuw niet verduidelijkt. Bovendien rijst de vraag of een openbare vervoersmaatschappij als De Lijn überhaupt wel een functie heeft op sociaal vlak.

Tussen de verschillende diensten in het veiligheidsdiscours is een zekere mate van overlap aanwezig. De kwantiteit aan diensten zorgt dat een wel omlijnde, goed afgebakende functie zeer moeilijk te handhaven blijft.

Deze ‘vervagende grenzen’ dragen opnieuw bij tot burgerlijke verwarring. Niettemin blijven deze diensten wel werken op het topic ‘veiligheid’. Door daaraan een sociaal aspect te binden trekt men de controle verder en dieper door. Niet alleen denken we dat het hier gaat om een oneigenlijke taak, het bewijst de verdere penetratie van controle in ons dagelijks leven.

De boodschap is duidelijk. Wil men een maatschappelijk correct, controleerbaar en goed georganiseerd veiligheidsdiscours behouden, dan zal men het over een andere boeg moeten gooien. Een sanering van de veiligheidsgerelateerde diensten dringt zich op. Daarbij zullen deze, naast een beperking van het aantal, op een duidelijke en welomlijnde manier moeten beschreven en bekend worden gemaakt.